We bezochten Praag drie maal. De eerste keer nog vóór 1989. Helaas hebben we van die reis geen foto’s. We herinneren ons wel dat we zwaar onder de indruk waren van de sfeer. Ondanks het zichtbare verval was de grote schoonheid van de stad nog steeds zichtbaar. Toen we er voor de tweede keer waren (in augustus 2000) was goed te zien dat er veel inspanningen waren gedaan om de stad weer op te frissen. Het was net of een fraaie zwart-wit tekening ingekleurd was.
22 – 28 december 2018, onze derde reis naar de Gouden Stad
De treinreis naar Praag, volgens ons de meest fascinerende en oogstrelende stad van centraal Europa, begon al anderhalf dagen eerder op de boot van 10 uur van Texel naar Den Helder. Wij wilden graag tenminste een keer in ons leven de kerstdagen in deze romantische stad vieren maar dan in alle rust, dus even een nacht en een ochtend pauzeren in een interessante stad tussendoor. We kozen voor Maagdenburg, dat we op de heen- én terugreis bezochten. Op de heenreis zagen we de stad alleen ‘in het donker’, haastig, geen liefde op het eerste gezicht. Terug zijn we er toch, twijfelend, weer uitgestapt en enkele dagen verbleven. We kregen er geen spijt van… Maar nu op naar Praha, de treinreis via Halle, Leipzig, Riesa, met een overstap in Dresden. Op een reuze station nog broodjes gekocht en dan mooi langs de Elbe, met liefelijke dorpjes en de bizarre rotsen van de Sächsische Schweiz op de achtergrond: met afstand het mooiste stuk van de reis tot dan toe. Over de grens in Tsjechië bleef de treinreis – niet het weer – dankzij de Moldau (Vltava) nog tot bijna in Praag mooi. Flinke treinvertraging, gauw geld wisselen (ja, je betaalde hier nog met Tsjechische kronen) en dan met onze rolkoffers de heuvel op naar de Jagellonskastraat.
Een uitstekend appartement: ruim, fris, bovenmodaal ingericht en uitgerust en dat voor een lage prijs (dat kon toen nog…). Zo snel mogelijk verkenden we de directe omgeving: harmonisch, gemiddeld een ruime eeuw oud, veel winkels, restaurants en een prima supermarkt. Even boodschappen naar huis gebracht, en na een aperitiefje tegen 19 uur naar een zeer originele ‘woonkamertaverne’ vlakbij. Origineel, oer-Tsjechisch, heel sfeervol, druk en toch zo te zien en horen geen toeristen; zwaar eten en veel lekker bier… Na het zware eten was een wandeling door de wijk aangeraden: veel mooie, statige gebouwen, 5 etages hoog, uit de Jugendstilperiode en het geheel zeer levendig tot aan een erg groot plein met kerstmarkt en een katholieke kerk uit 1932, geïnspireerd door de Ark van Noach, uniek!
Zondag 23 december: Heerlijk uitgeslapen op een ruim en prettig bed in een stille omgeving (overal grote, stille binnenhoven en als je aan die kant slaapt heb je vaak echte rust in grootstedelijke setting) en een prima ontbijt zelf verzorgd. De oude binnenstad van Praag lokte. Maar eerst nog even langs die unieke moderne kerk vlakbij, waar net een drukke mis voorbij bleek. Even binnen kijken, een enorm houten plafond, moderne altaren en heiligenbeelden etc. Op en om het gigantische plein was al bedrijvigheid, o.a. een kerstmarkt die net opende. Wij slenterden verder door onze wijk tot een overgangszone tot de oude binnenstad, de wijk Praha I met o.a. het hoofdstation (lager gelegen, Praag is best heuvelachtig) en een prachtig overzicht.
Wij bereikten het beroemde (en beruchte, google desgewenst Jan Palach, 1969) Wenceslausplein, wandelden door de vm. Joodse wijk Josefov met de grote synagoge en prachtige binnenhof, tot we Staroměstské náměstí, het hoofdplein met het oude stadhuis, de oude Týnkerk en Sint-Nikolaaskerk bereikten. Prachtige straten, stegen, pleinen, kerktorens, binnenhoven in een middeleeuws straatpatroon en een mooie kerstmarkt op het Týnplein. De St. Nicolaaskerk, een super barok monument, hebben we ook nog van binnen bewonderd.
Na al die pracht en praal moesten we wel even bij koffie en wafels in een ijscafé bijkomen van de drukte (hier liepen overal veel toeristen uit de hele wereld, maar opvallend weinig uit Duitsland en Nederland). Vanuit de oude binnenstad namen we voor de eerste keer een metro (héél lange roltrap) naar ‘onze’ straat Jagellonska ulice. Op weg naar huis bekeken we nog een grote televisietoren van beneden met een grote Joodse begraafplaats eronder – vreemde plek!!
Thuis wel even uitrusten. Na deze siësta hebben we op ‘onze’ kerstmarkt in de wijk welluidende Tsjechische kerstliederen (nemen we aan) van een vrouwenkoor beluisterd: samen met ons kwamen honderden wijkbewoners in de juiste stemming. Daarvoor zorgden ook de glühwein, de warme chocolademelk, hapjes en een ontspannen sfeer. Alles was gewoon veel minder commercieel dan in Duitsland en Nederland of in de oude binnenstad van Praag. ’s Avonds nog voldoende boodschappen voor de kerstdagen gedaan. Geen idee of en wanneer de winkels in die dagen geopend zouden zijn.
24 december: Tussen ontbijt en lunch verkenden we nog weer een ander stuk van onze grote wijk, Praha III. Het weer viel niet mee op de ochtend van Kerstavond: beetje kil, soms een spatje regen. Na de lunch hadden we meer geluk met een mooie wandeling, droog, door een van de aantrekkelijkste stukjes Praag aan weerskanten van de Vltava (Moldau). We liepen van het metrostation Malostranská, via Valdštejnské náměstí (plein), de parken Cihelna en Kampa (eiland) tot de fameuze oude Karelsbrug – zelfs in de winter kon je er luisteren naar muzikanten – maar vooral ook genietend van de fantastische uitzichten rondom: wat is Praag toch een heerlijke stad!
Nog wat aan de overkant rondgestruind en dan weer terug naar ‘onze’ Jagellonska. Opvallend de hele tijd: er waren héél veel mensen buiten, etend en drinkend, liederen zingend, geregeld in grote groepen (familie, buren??). Wel een ontspannen sfeer ondanks de vele, vele toeristen op de oude brug en in de wijken vlak bij de Karelsbrug van weerskanten van de Vltava. Een heerlijke winternamiddag en opstart van de kerstdagen!
Eerste Kerstdag, 25 december: Uitgeslapen, minder vroeg uit bed en lekker ontbeten voor we ontspannen aan deze bijzondere dag begonnen: per metro en tram tot nabij de ingang van “het grootste burchtcomplex van de wereld”, het Hradčany. Hier, op een heuvel boven Praag, bevinden zich o.m. de kathedraal, talrijke paleizen, het befaamde Gouden Steegje, veel uitzicht terrassen, straten en trappen met telkens weer waanzinnig mooie vergezichten.
Het geheel is werkelijk duizelingwekkend fraai! Bij alle ingangen zijn wel heel strenge controles, en je ziet tijdens je rondwandeling honderden tot duizenden andere mensen… Toch zijn we geduldig in de rij gaan staan voor een seniorenkaart voor 2 dagen en 8 attracties (175 ,- kronen = 7 euro). We liepen het circuit A: langs de gigantische burchtgebouwen, met o.m. het Rosenbergpaleis, de Romaanse St. Jorisbasiliek en het Gouden Straatje. Het straatje met de kleine, kleurrijke huisjes tegen hoge muren gebouwd oogde van buiten een beetje kitscherig, maar we bekeken in een van die huisjes een mooie oude film van Praag van ruim 100 jaar geleden. Via een stedelijke wijnberg liepen we uiteindelijk, steeds maar weer genietend van de heerlijke uitzichten op oud Praag, en de paleizen die we passeerden (veel ambassades), vanuit het burchtterrein naar de oude binnenstad aan de Vltava.
Uiteindelijk – nog een pauze in een leuk huis met bagels en thee – belanden we tegen 16 uur op het heel drukke Oudestadsplein en in de Týnkerk. Wat was het er onwerkelijk druk: handje vasthoudend zochten we in de drukte onze weg op dit prachtige plein incl. sfeervolle kerstmarkt.
Pleinvreestest bij uitstek! Normaliter verdragen we zo’n kermisdrukte absoluut niet maar in Praag gelden schijnbaar andere regels. Bovendien begrijpen we heel goed waarom die stad, vooral in de kersttijd, meer dan twee verdwaalde Texelaars aantrekt! Uiteindelijk namen we moe maar gelukkig een metro terug naar Jagellonska.
Tweede Kerstdag, 26 december: Mooi droog, relatief warm winterweer (5 – 8 C.). Zo werd het een mooie wandeldag langs vooral musea met goede pauzes tussendoor: na een wandeling door de vm. Joodse wijk Josefov vol prachtige,
rijke Jugendstilhuizen, 5 verdiepingen hoog met enorme versieringen en nog enkele synagogen kwamen we langs de rand van de oude wijk ook een zeer oud vm. kloostercomplex tegen, het St. Agnesklooster, tegenwoordig het Nationale Museum voor vroegmiddeleeuwse sacrale kunst (schilderijen, altaren, houten beelden etc.) Wij genoten in alle rust van de ons vaak onbekende, toch meer Oost-Europese kunst.
Daarna werd het tijd voor een goede lunchpauze vlakbij met panini en Apfelstrudel. Een brug verder dan de Karelsbrug liepen we weer de wijk Mala strana binnen. We bezochten eerst het indrukwekkende, ons rakende Kafkamuseum (nooit zoveel teksten gelezen maar ook een mooie oude film over zijn biotoop bekeken) en dan een moderne kunstcollectie Kampa op een eiland in de Vltava (Moldau) met een fraaie expositie over Frantisek Kyncl “Point-line-space”.
Op een mooie pleintje met markt in de buurt gunden we ons een lekkere glühwein. Het was warm genoeg om even op een bankje in de zon te zitten.
27 december: Na de kerstdagen was het opvallend minder druk in Praag. We bezochten eerst een – moeilijk te vinden – markthal in de wijk Holesovice, een wijk in transitie van industriewijk naar woon- en uitgangswijk. In de markthal – meer de sfeer van een groot beursterrein – verkochten ze niet alleen groenten, fruit en veel paddenstoelen maar zo’n beetje alles waar geld mee te verdienen valt.
Niet ver van het terrein bevond zich op korte loopafstand een fraai Museum voor Moderne Kunst DOX. Fris, prikkelend, opvallend politiek geëngageerde, maatschappijkritische kunst (zeker niet tenenkrommend). En met een enorme eye-catcher: zijlings van het museum, boven een groot dakterras hangt “Gulliver” een soort houten zeppelin die je met heel veel mensen kan betreden!!
Vandaar liepen we naar een ander modern icoon: The Dancing House, Tančící dům, ontworpen door Vlado Milunić (Tsjechië) in samenwerking met de wereldberoemde Canadese architect Frank Gehry. Met een boeiend nostalgische expositie over de kerstperiode in het Tsjechië van onze jeugd (eind jaren ’50-jaren ’60) én als super toetje een uitzicht van een dakterras 7 verdiepingen hoog!
Vandaar slenterend en af en toe pauzerend terug via Nove Mesto richting Stare Mesto met als afsluiting een expositie over Keltische cultuur in een dependance van het Nationaal Museum. Dit bleek teveel van het goede: iets te moe en geen zitplekken…
28 december: Deze dag wilden we graag, als afsluiting van ons Praag-bezoek, kennismaken met de favoriete stadsnatuur van Pragenaars. Wij bezochten het natuurgebied Divoka Sarka en daarna een hoger gelegen nationaal cultureel monument, Vyšehrad , een groot fort, bijna een compleet dorp met basilica, woon- en militaire gebouwen, kazematten, parken, een wonderlijk grote, rijke begraafplaats etc.
Divoka Sarka was een fraai, écht natuurgebied met rotsige heuvels (tot 350 m), een wild stromende beek, oude weilanden (schapen en geiten), boomgaarden en bos. Heerlijk om hier 7-8 km doorheen te wandelen.
Het was nu ook heel stil. Indrukwekkend om je omgeven te weten door grote, hoge stadswijken, rijkswegen en een vliegveld in niet al te grote verte. Dwars door de stad reisden we daarna terug naar het hoger gelegen fort Vysehrad. Mooie vergezichten over de stad en de Moldau tot aan de Hradčany toe! Wij genoten van de Peter en Paul-Basilica – heel kleurrijk, sfeervol, een informatiehuisje met thee en prachtige houtkachel op het juiste moment, een unieke begraafplaats, een kleine wijnberg en parken. Vandaar naar beneden gewandeld tot aan een tramhalte.
Ook mooi! Praag is zo rijk aan mooie oude wijken – Jugendstil/Gründerzeit-achtig.
Nog even in onze wijk boodschappen gedaan, voor we de volgende dag via Maagdenburg – hier zouden we Oud en Nieuw vieren – weer naar ons thuiseiland vertrekken.